“وقایه تر معالجې غوره ده ”: کابل مېشتي دې ته چمتو دي چې پر روغتیایي مرکزونو څارنه وکړي څو له ناوړه ګټې اخېستنې مخنیوی وکړي

وحیدالله عزیزي او علي احمد مشعل افرزو، د افغانستان روڼتیا څار بنسټ
د افغانستان روڼتیا څار بنسټ تېر کال یو راپور خپور کړ، چې په ټول هېواد کې یې د روغتیایي مرکزونو ناوړه وضعیت ته اشاره کوله. د روان کال په اپرېل میاشت کې د روڼتیا څار بنسټ د ځایي مېشتو وګړو له مخې د څارنې پروګرام پیل کړ څو په کابل کې دا ستونزې هوارې کړي. د یاد پروګرام تر چتر لاندې هغو رضاکارانو، چې د ځایي خلکو له لوري راپېژندل شوي دي، په کابل ولایت کې د شپږو روغتیایي مرکزونو پر روغتیایي خدمتونو وړاندې کولو څارنه کوي.
د روڼتیا څار بنسټ د ” ژوند ستونزې: د هېواد تر ټولو ارزښتناکې سرچینې ته پاملرنه” تر سرلیک لاندې راپور له مخې، د ۱۸۴ سروې شویو روغتیایي مرکزونو د روغتیایي اسانتیاوو له ډلې د دوه پر درېیمه برخه روغتیایي مرکزونو ودانۍ په ډېر کمزوري حالت کې وې. د دې ترڅنګ، د سروې شویو امکاناتو له ډلې له ۵۳٪ څخه زیاتو یې بېړنۍ رغونې ته اړتیا لرله. د چتونو سوري کېدلو، تخریب شویو تهدابونو، او چپه شویو او درز شویو دیوالونو په ګډون ودانۍ هم تر ډېره بریده تخریب شوې دي. دا یې یوازې د څو برخو یادونه ده. د بدخشان، تخار، بغلان، بلخ، ننګرهار، غزني، کندهار، هرات او پلازمېنې کابل په ګډون دغه ۱۸۴ روغتیایي مرکزونه د هېواد په ګوټ ګوټ کې موقعیت لري.
د میلیونونو ډالرو لګښت سره سره، په هېواد کې د روغتیایي خدمتونو وضعیت په ډېر کمزوري حالت کې دی. په روغتیایي سیستم کې ناسم مدیریت، فساد او د روڼتیا کمښت د دې لامل ګرځېدلي څو په هېواد کې د ډېرو ابتدایي ناروغیو درملنه هم ونه شي. لس میلیونه یا د هېواد ټولو وګړو درېیمه برخه ابتدایي روغتیایي خدمتونو ته ډېر کم لاسرسی لري یا هېڅ لاسرسی نه لري. په پایله کې زیاتره هېوادوال د درملنې په موخه له هېواد د باندې ځي، چې په ترڅ کې یې یوه لویه اندازه پانګه له هېواد وځي، پردې سربېره د پاکستاني پولیسو له لوري زموږ د هېوادوالو ځورونه یا په هندوستان کې د ژباړونکو له لوري د غوره درملنې په بهانه د ناروغانو لوټل خو پر ځای خبره ده. هغوی چې ډېر کم بخت لري، همداسې په خپل حال پرېښودل شوي دي.
پاسني شالید ته په کتو سره د افغانستان روڼتیا څار بنسټ د ځایي خلکو له لوري د روغتیایي خدمتونو څارنې پروګرام د ازمایښتي لړۍ په ترڅ کې پیل کړی دی. د دغه پروګرام له مخې به اته رضاکاران په کابل ښار او شاوخوا کې د شپږو روغتیایي خدمتونو له چارو څارنه وکړي. د دغو روغتیایي خدمتونو د مرکزونو ټاکنه د هغو سپارښتنو له مخې شوې، خلکو کړې او لېست یې د عامې روغتیا وزارت له لوري خپور شوی دی. د کاري ساعتونو پرمهال د روغتیاپالانو موجودیت، ناروغانو ته د درملو لاسرسي او غوره وېش، او د روغتیایي مرکزونو د حفظ الصحې په څېر معیارونو له مخې به روغتیایي خدمتونه د اساسي شاخصونو په ترڅ کې د ځایي څارونکو له لوري وڅارل شي. هغه لېوالتیا او تعهد چې د روغتیایي خدمتونو د ودې په برخه کې د خلکو له لوري په ډاګه شوی، ډېر هیله بښونکی دی. ښاغلی نقیب الله سامع چې د مکروریانو په روغتیایي مرکز کې څارونکی دی، وایي چې: “څارنه به له ناروغیو زموږ د ټولنې په خوندیتوب کې مرسته وکړي.”
د افغانستان روڼتیا څار بنسټ له لوري د ځایي خلکو له خوا د روغتیایي خدمتونو څارنې پروګرام خپل بریالیتوب د افغانستان په نهو ولایتونو کې تر لومړي ازمایښتي پړاو بشپړېدو وروسته په ډاګه کړ. د یاد پروګرام تر چتر لاندې رضاکاران د افغانستان روڼتیا څار بنسټ له لوري روزل شوي دي څو د زړه کړو، عدالت دغه راز بېخ بنسټيزو پروژو لکه سرکونو، عامه کتابتونونو، ښوونځیو او کلینیکونو په څېر له عامه خدمتونو څارنه وکړي.

ځواب دلته پرېږدئ

ستاسو برېښناليک به نه خپريږي. غوښتى ځایونه په نښه شوي *